dinsdag 15 augustus 2017

Dervla Murphy: Full tilt

Dervla Murphy: Full tilt: Dunkirk to Delhi by bicycle (Ierland, 1963): 237 blz: Uitgeverij John Murray

Product DetailsDervla Murphy is een Ierse reizigster en schrijfster die heel wat reisverhalen op haar naam heeft staan. Ik heb er een groot aantal van gelezen, waarvan ik haar boeken over Transsylvanië, Oost-Afrika en Zuid-Afrika naast dit boek de mooiste vind. Ze is wat stijl betreft en in haar keuze om vooral de ontmoetingen met mensen die ze heeft te beschrijven wel een beetje vergelijkbaar met Carolijn Visser en Lieve Joris, ook twee van mijn favoriete reisverhalenschrijfsters.

In "Full tilt" beschrijft Murphy een fietstocht die ze gemaakt heeft van Duinkerken aan de Normandische kust tot aan Delhi in India.

Ze vertrok gedurende de koudste winter sinds mensenheugenis in januari 1963. Deel van haar bepakking was een geladen pistool. Dat heeft ze ook nodig gehad, in een eenzaam bos in Joegoslavië werd ze door 3 wolven aangevallen. Over de aanloop van haar tocht door Europa is ze vrij kort. Vanaf Teheran op 26 maart tot aan New Delhi op 10 juli bestaat het boek uit dagboekaantekeningen. Ik vind het allemaal erg onderhoudend. Hier weer een aantal citaten:

- I patiently pointed out that I wanted to cycle because I liked cycling, not because of economic distress.

- It's disconcerting how the men in the religious saddle repeatedly abuse their spiritual authority for personal gain.

- One of the things that most intrigues Persians about me is the fact that I have no brothers and sisters: obviously only children are quite unknown here and they have the greatest sympathy for me.

- Both window and door were tightly sealed and the stink was appaling, so I got hold of an Indian, also staying here, and used him as interpreter to tell the propietor that (a) The Shah condemned the segregation of women, (b) The Government was trying to encourage tourism and (c) I was prepared to respect religious conventions within reason but was not prepared to lock myself up for hours in a room like that when I could be sitting in a courtyard like this. The propietor said, "Very well, if you don't mind being stared at", to which I irritably replied that I'd been getting stared at by every man I met for thirty-two days and that if they had nothing better to do I didn't really mind.

- The majority wear watches as ornaments and I was diverted to discover that they can't read the time and don't see why they should learn! Yesterday is over, today is something to be enjoyed without fuss, and tomorrow - well, it's sinful to plan anything for the future because that's Allah's department and humans have no business to meddle with it.

- This house reveals what some might describe as the poverty of Afghanistan but what I prefer to call its simplicity, since poverty denotes a lack of necessities and simplicity a lack of needs.

- Had I flown direct from Dublin and landed in Kabul as awide-eyed, sensitive-nostrilled newcomer to the East, I too might well have been unable to appreciate the finer points of Afghan life and culture. As it is, during my two months' travelling from Istanbul to Meshed, the roads became daily less road-like, the mountains higher, the atmosphere rarer, the clothes stranger, the chairs scarcer, the Moslims more Islamic, the sanitary arrangements more alarming, the weather hotter, the steches stronger and the food dirtier. By the time I arrived at the Afghan frontier it seemed quite natural, before a meal, to scrape the dried mud off the bread, pick the hairs out of the cheese and remove the bugs from the Sugar.

- While the breakfast-water was boiling I was given my camel ride - very short and unsweet. (1) The camel knelt down. (2) I sat on the saddle. (3) The camel stood up. (4) The camel took one step. (5) I fell off. Fortunately this was exactly what the camel-owner had expected me to do and he caught me half way to the ground.

 

zondag 13 augustus 2017

Tijs Goldschmidt: Darwins hofvijver


Small Cover ImageTijs Goldschmidt is een bioloog die van 1981 tot 1985 aan het Victoriameer onderzoek deed naar de Furu, een kleine vis, waarvan het opmerkelijke is dat er in dit ene meer honderden soorten van voorkomen. Je hebt Furu's die insekten eten, Furu's die algen eten, Furu's die slakken eten, Furu's die garnalen eten en ook Furu's die andere vissen eten. Goldschmidt is gefascineerd door de Furu's, vangt ze en beschrijft ze ijverig.

In het boek houdt Goldschmidt zich bezig met de evolutietheorie en wat de Furu daarover duidelijk maakt. Aan het eind van zijn verblijf verdwijnen de Furu, een leger van enorme Nijlbaarzen heeft ze opgegeten. De Nijlbaars is uitgezet ten behoeve van de visserij en dat blijkt op een ecologische ramp uit te lopen.

Enerzijds is het boek een wat technische verhandeling over het veldwerk en evolutie die vrij moeizaam is om te lezen en anderzijds korte stukjes over het leven in Tanzania, die zeer gemakkelijk lezen. Het boek is erg interessant en een absolute aanrader voor iedereen met ook maar een beetje interesse in de biologie.

Een aantal citaten, niet zozeer over de Furu, maar over het leven in Afrika:

- Dan maar zegels kopen. "Hamna, die zijn op," zegt een meisje achter het loket. "Geen postzegels?" "Hamna," herhaalt ze, en laat in het zegelboek enkele lege bladzijden zien. Er zijn nog postzegels met de laagste waarden, maar daarvan zouden er zoveel op een brief naar Europa moeten, dat het meisje in één keer door haar hele voorraad heen zou zijn. Ik denk aan de brieven die ik eerder had verstuurd. Eerst waren de enveloppen steeds voller met postzegels geraakt naarmate de zegels met de hoge waarden schaarser werden, en toen er alleen nog zegels met de laagste waarden verkrijgbaar waren, had ik vleugels aan de brieven gemonteerd om het vereiste oppervlak te creëren. Korte brieven met enkele, en lange brieven met dubbele vleugels. Ik kreeg er plezier in en schreef de ene brief na de andere, alleen om weer een dubbeldekkertje de lucht in te kunnen sturen. "Kan ik dan mijn brieven inleveren, porto betalen en ze zonder zegels versturen?" vraag ik het meisje. "Dat is onmogelijk," zegt ze, terwijl ze nurks langs me heen kijkt, "Op een brief hoort een postzegel. It is simple."

- Een sigaret. Ik ben niet de enige die een sigaret wil. Ze zijn niet eenvoudig te krijgen. In d ewinkels zijn ze al maandenlang uitverkocht. Maar misschien vind ik ze op straat. Op de zwarte markt worden ze wel verkocht. Voor een bioscoop tref ik jongens die sigaretten van het merk Sportsman per stuk verkopen. Ik aarzel. Zal ik wel gaan roken? Misschien kan ik me beter gaan bedrinken. De jongens denken dat ik tob over de prijs. Ik hoef geen hele sigaret te kopen als dat te kostbaar wordt, ik kan ook een trekje nemen. Een shilling per trek. Zij zullen de trekjes tellen. Ik veroorloof mezelf een hele sigaret en savoureer die, zittend op de stoeprand.

- "Is Wilfried er?" 
"I expect him any time," zegt de pater. 
"Would you like some coffee?" Hij schuift een thermoskan met water naar mij toe en reikt een blik poederkoffie aan. 
"Are you British? O, I thought you were British. I have been in Britain. In Britain they ask you: "Would you like tea or coffee?" They want you to take tea, but I like coffee, so I ask coffee: "Coffee, if you don't mind."  Then they ask you,"Kibara schiet in de lach: ""With sugar or without sugar?""
Hij imiteert een keurig Oxford-accent en geeft commentaar in zijn afgebeten Afro-Engels, "But this is only the beginning: "With cream or without cream?"" 
Kibara schudt nu van het lachen: "Mild or hot?" De dikke pater zwaait heen en weer met zijn hoofd. "Al those questions mbwana and then, in the end, you get a tiny little cup."

- Uit een raam is het glas verdwenen. Inbrekers kunnen zo naar binnen, maar behalve een bureau, twee stoelen en archiefmateriaal is er niets te halen. In Nederland breken dieven glas op zoek naar iets anders, maar hier is het glas zelf doelwit. Voorzichtig is de ruit uit de sponningen getikt.

- Onder een boom naast een pompstation zitten jongens, omringd door stapels autobanden. Bandelichters, een met de voet te bedienen luchtpompje en een doos met benodigheden om banden te plakken vormen de pijlers van hun bedrijf.

- Kook je nog altijd voor de paters, vraag ik? Levocatus beaamt het. Alleen door verschillende beroepen en bezigheden te combineren kan hij zijn uitgebreide familie onderhouden. Hij werkt als missiekok, bewaker, psycholoog, traditioneel genezer, stoker van sterke drank, hennepkweker en hij verhandelt alles waar winst in zit.

  

zaterdag 12 augustus 2017

Erik schrijft is terug

Hoi, hier ben ik weer. Eerlijk gezegd was ik erg teleurgesteld dat de door mij georganiseerde bloggersbijeenkomst op zaterdag 10 juni op het laatste moment niet doorging wegens te weinig deelnemers. Een van mijn redenen om mijn blog te beginnen drie jaar geleden was om gelijkgestemden persoonlijk te ontmoeten en mogelijk nieuwe vriendschappen te sluiten. Tot nu toe zit dat er niet zo in, een keer kwam ik Koen tegen in Utrecht en heb ik 5 minuten met hem gesproken, verder heb ik niemand persoonlijk ontmoet.

Nou ja, dan moet ik mijn doelstellingen maar bijstellen. Nadat ik gestopt was bleek al snel dat ik mijn blog miste. Ik heb in de tussentijd dan ook al weer een aantal stukjes geschreven. Ondertussen ben ik na aan het denken over de vorm van het blog. Voorlopig blijft alles bij het oude. Dat wil zeggen de nadruk ligt op het bespreken van boeken en films en veel te herlezen boeken. Of ik alle boeken van mijn lijstje met favoriete boeken ga herlezen en bespreken valt te betwijfelen. Daarvoor is die lijst gewoonweg te lang. Als ik tijd van leven heb zal ik wel de meeste titels daarvan bespreken. Ook wil ik al mijn favoriete films die ik nog niet besproken heb opnieuw op dvd bekijken en daar een korte bespreking van schrijven.

Verder wil ik meer met plaatjes gaan werken. Vanaf eind jaren 80 tot aan 2000 was ik tijdens mijn reizen een enthousiaste amateurfotograaf. Mijn diacollectie van zo'n 3000 dia's wil ik gaan digitaliseren en de mooiste hiervan op mijn blog plaatsen. Ook wil ik relevante afbeeldingen uit geïllustreerde boeken (strips, graphic novels, kinderboeken, fotoboeken, kunstboeken) scannen of fotograferen en op mijn blog plaatsen. Ik moet dan wel uitzoeken hoe het met het copyright zit.
Kortom er zijn plannen genoeg. We zullen zien wat er van komt!

dinsdag 11 juli 2017

Blogpauze

Beste lezer, na 3 jaar fanatiek te hebben geblogd vind ik het tijd worden om eens te overdenken waar het allemaal toe dient.Ik ben van plan om een lange blogpauze te nemen om te kijken of ik door wil gaan met mijn blog en zo ja in welke vorm. U hoort nog van me. Groet, Erik

zaterdag 8 juli 2017

Wiecher Hulst: Een vriend aan het Tobameer

Wiecher Hulst: Een vriend aan het Tobameer (Nederland, 1995): 296 blz: Uitgeverij Nijgh & Van Ditmar

Een vriend aan het Tobameer by Wiecher HulstWiecher Hulst heeft tussen 1972 en 1992 tien lange reizen door Indonesië gemaakt.

Altijd begonnen die reizen bij het Toba-meer in Sumatra, waar zijn vriend Messin woonde. Uren-, dagen- en wekenlang had hij met Messin koffie lurkend zitten praten over Indonesië. Messin was een bodemloos vat vol hilarische anekdotes, die hem zeer veel over Indonesië hadden geleerd.

Hij wilde hem weer opzoeken, maar nu was hij overleden. Hulst maakt opnieuw een lange reis door Indonesië, maar het land is niet meer hetzelfde nu zijn oude vriend er niet meer is. Bij alles wat hij meemaakt vraagt hij zich af: "Wat zou Messin hier van vinden?".

Ik ben zelf in 1992 in Indonesië geweest, en ik vind de observaties van Hulst zeer treffend. Hulst is in mijn ogen niet zo'n goed stilist als bijvoorbeeld Carolijn Visser of Lieve Joris, maar weet wel goed een verhaal te vertellen. Ik heb een stapeltje boeken over Indonesië gelezen en dit vond ik een van de betere.

Hier weer een aantal citaten om een indruk te geven:
- Piet begon te lachen. "Je hebt gelijk. Wij zeggen altijd: een ambtenaar is net een machine. Als hij niet gesmeerd wordt, is er geen beweging in te krijgen. Ja toch?"

- "Bij ons blijven de kinderen altijd voor hun ouders zorgen," zei Noor, terwijl ze in een enorme pan met sayur lodeh roerde. "Anders dan bij jullie in Holland. Daar stoppen de kinderen hun ouders in tehuizen als zij oud worden en verzorgd moeten worden. Wij hebben dat zelf gezien toen wij zeven jaar geleden in Holland waren. Wah! Vreselijk toch! Jullie zijn wel rijker dan wij, maar ook eenzamer. Onze kinderen doen ons niet weg, al worden we helemaal gaga en kunnen wij alleen nog maar kwaken als een eend of kreunen als een tokeh! Hahaha!"

- Ik had het langzamerhand moeten weten, maar elke keer verraste het me weer: westerlingen worden in Indonesië gezien als een onuitputtelijke bron van geld, en vroeg of laat moeten ze eraan geloven.

- Pak Delisman behandelde het verschil tussen vroeger en nu. "Vroeger was iedereen hier arm," zei hij. "De verschillen waren niet groot. Maar nu zijn er een paar hele rijke mensen en de armen zijn nog steeds arm, of juist nog armer dan vroeger. Dat komt omdat alleen de rijke boeren leningen krijgen om werktuigen te kopen. Zij worden dus steeds rijker. Maar wij arme boeren moeten voor onszelf zorgen, oom! Dus het verschil wordt steeds groter."

- Pas een half uur later lieten ze me doorlopen, na gedetailleerde informatie te hebben ingewonnen over mijn huwelijkse staat en het aantal kinderen dat ik ter wereld had weten te brengen. Ik doorstond de ondervraging deze keer zonder problemen.
"Twee kinderen, boe."
"Aduh! Waarom zijn zij niet meegekomen?"
"Zij zitten nog op school, boe."
"Oooh ja. En uw vrouw, waar is zij?"
"Die moet op ze passen, boe, want ze zijn nog klein."
Ik begon mij al aardig aan te passen aan de nationale gewoonte om in plaats van de waarheid een aanvaardbaar verhaal te vertellen, waar geen mens aanstoot aan kon nemen. "Een Nederlander liegt niet, maar een Indonesiër grieft niet. Die ontziet je gevoelens," had een oude koloniaal mij ooit verteld. Vooruit dan maar.

- Ik begon last van mijn bronchiën te krijgen en vroeg de passagiers achter en naast mij om met roken op te houden. Ze zeiden vriendelijk "O ya pak", en rookten onverstoorbaar verder. Dat was de Indonesische manier om op onwelkome boodschappen te reageren: niks van aantrekken, maar blijven glimlachen. Heel wat vriendelijker dan de Amsterdamse methode om in zo'n geval "Krijg de pleuris, slijmerd" te roepen, maar het effect was hetzelfde: ik bleef in de rook zitten.

- "Dat is het succes van de Nieuwe Orde," zei Pram (Pramoedya Ananta Toer), die de telefoon weer had neergelegd. "Onderdanigheid, kruiperigheid en angst, dat is het moderne Indonesië."

- De vulkaan trilde en sidderde onder mijn voeten. Uit al zijn poriën stegen uiterst onwelriekende dampen op, die hem hadden overdekt met een groenachtig vulkanisch slijm. Ik voelde mij een mier die zich een weg baande naar de top van een enorme verse paardedrol, waar hij elk moment in kon wegzakken.

 

vrijdag 7 juli 2017

Dvd: Once upon a time in the west

Once upon a time in the west (Verenigde Staten, ): 159 minuten: Regisseur: Sergio Leone

Once Upon a Time in the West PosterIk heb de western "Once upon a time in the west" zeker al een keer of 5 gezien.

In het westen van de Verenigde Staten wordt een spoorlijn aangelegd die voor de verbinding van de Oost- en Westkust moet zorgen. De eigenaar van de spoorwegmaatschappij, Morton heeft een aantal bandieten in dienst onder leiding van een zekere Frank om de aanleg te bespoedigen.

Er is nog een rivaliserende bende onder leiding van Cheyenne, die allemaal lange jassen dragen. En er is de harmonicaspeler (Charles Bronson) eenvoudig aangeduid als Harmonica die het in zijn eentje opneemt tegen Frank en zijn mannen.

Verder is er als enige vrouw een hoofdrol weggelegd voor Claudia Cardinale, die de pasgetrouwde vrouw speelt van McBain die als droom heeft een station te openen in de woestijn en daartoe een stuk land heeft gekocht, waar water onder de grond zit (Sweetwater).

In "Once upon a time in the west" wordt veel gewerkt met prachtige close-ups van de hoofdrolspelers en speelster. Wat ook geweldig is aan deze film is de muziek van Ennio Morricone. Deze Italiaanse componist heeft voor veel films de muziek geschreven, maar hier is hij op zijn absolute best.

Ik vind het de beste western die ik ooit gezien heb en een van de mooiste films die ik ken. Zeer de moeite waard, zowel om voor de eerste keer te kijken als voor de vijfde keer!

 

woensdag 5 juli 2017

Barbara Yelin: Irmina

Barbara Yelin: Irmina (Duitsland, 2014): 283 blz: Vertaald door Sigge Stegeman (2016): Uitgeverij Soul Food Comics

Wow, het is lang geleden dat ik van een nieuw gelezen boek zo onder de indruk was. Ik las over dit boek op het blog van Joke die er een kort stukje over schreef en waarna ik het boek reserveerde bij de bibliotheek.

Barbara Yelin vond een paar jaar geleden in de nalatenschap van haar oma een doos met dagboeken en brieven. Die vondst inspireerde haar om deze graphic novel te maken.

Irmina is een Duitse vrouw die naar Engeland reist en daar kennis maakt met Howard, een zwarte man uit Barbados. Ze heeft haar eigen mening over van alles en nog wat en steekt die niet onder stoelen of banken. Omdat het geld op is moet ze terug naar Duitsland. Daar aangekomen blijft ze ervan dromen om spoedig weer naar Engeland te gaan. Het loopt echter anders, ze trouwt met een SS-er en conformeert zich steeds meer aan het nazistische regime.

Het boek laat zeer goed zien, hoe een gewone jonge vrouw in de ban van dit misdadige regime kon raken. Vooral de tekeningen zijn geweldig, ik denk dat ik dit de mooist getekende graphic novel vind die ik ooit gelezen heb.

Iedereen met ook maar een minimale interesse in de graphic novel als kunstvorm zal dit boek weten te waarderen. Een warm aanbevolen meesterwerk!